Licht, sterk, compact - Tubolito en de revolutie van de fietsbinnenband

Bij Ákos Kertész en Christian Lembacher – twee gepassioneerde mountainbikers en tegelijk experts in hightechmaterialen uit de smartphone-industrie – was het dat moment langs de kant van de weg waarop ze alweer een klassieke butyl binnenband moesten vervangen. Terwijl de fiets geduldig ondersteboven stond, drong zich een voor de hand liggende vraag op: "Hoe kan het dat de fietswereld al lang elektronische groepsets, hydraulische schijfremmen en ultralichte carbon frames omarmt – maar bij de simpele rubberen binnenband geen stap vooruitzet?"

De twee Weners wisten uit hun dagelijkse werk wat er mogelijk is wanneer materiaalonderzoek en ingenieurskunst samenkomen. Voor gerenommeerde smartphonefabrikanten als Apple en Nokia hadden ze flinterdunne membranen voor luidsprekers ontwikkeld – onderdelen die extreem licht, flexibel en tegelijkertijd sterk moeten zijn. Dus waarom niet ook voor fietsen?

Wat volgde, was geen overhaaste actie, maar een ontwikkelingsproces van meerdere jaren. Met de blik van een werktuigbouwkundig ingenieur en de kennis van een chemicus gingen Kertész en Lembacher op zoek naar een materiaal dat superieur zou zijn aan de klassieke fietsbinnenband: lichter, compacter en robuuster.

Het resultaat heet Tubolito. En hoewel zij thermoplastisch polyurethaan (TPU) niet hebben uitgevonden, waren ze wel de eersten die het materiaal binnen de fietssector een nieuw niveau van relevantie en zichtbaarheid gaven.

Voordat we dieper in het verhaal van Tubolito en het bedrijfsprofiel duiken, is het de moeite waard om het materiaal zelf kort te bekijken.
Bij TPU denken veel mensen in eerste instantie aan racers, weight weenies of connaisseurs. Afhankelijk van de samenstelling en afmetingen biedt TPU echter niet alleen de hierboven genoemde performancegroep onmiskenbare voordelen, maar bezorgt het ook forenzen, vakantiefietsers en zelfs BMX-rijders tranen van vreugde - uiterlijk wanneer het gaat om pakvolume, lekbestendigheid of simpelweg zorgeloos gebruik bij het verwisselen van een binnenband.

TPU staat voor thermoplastisch polyurethaan - een materiaal dat ergens tussen rubber en hightechkunststof in zit. Flexibel, scheurbestendig en vormbaar, maar tegelijkertijd extreem licht en verbazingwekkend robuust. In de industrie is het al lang de standaard wanneer klassieke materialen hun grenzen bereiken - en daarom is het niet meer dan logisch dat het vroeg of laat ook voor fietsbinnenbanden werd ingezet. 

► Gewicht: TPU-binnenbanden zijn echte minimalisten. Een klassieke butyl binnenband weegt doorgaans 100 tot 120 gram, een Tubolito – afhankelijk van het model – zelfs minder dan 23 gram (bijv. S-Tubo Road). Voor gewichtsfetisjisten dus het materiaal bij uitstek.

► Pakvolume: TPU-binnenbanden zijn extreem compact op te vouwen – ideaal voor je zadeltasje, achterzak of zelfs het allerkleinste frametasje.

► Luchtdichtheid: Ongeveer vergelijkbaar met dik butyl. Je hoeft niet voortdurend bij te pompen – anders dan bij latex of TLR-systemen.

► Rolweerstand: Tests tonen aan dat TPU-binnenbanden vaak meetbaar minder rolweerstand opleveren dan butyl. Ze halen het niveau van latex niet helemaal, maar komen er wel heel dicht bij – met een duidelijk betere geschiktheid voor dagelijks gebruik.

► Lekbestendigheid: De hoge scheurbestendigheid en taaiheid van TPU maken het beter bestand tegen perforaties en doorslagen.

► Duurzaamheid: Veel TPU-binnenbanden (bijv. van Tubolito of Schwalbe) zijn volledig recyclebaar – een ecologisch pluspunt waarmee je gerust voor de dag mag komen.

► Montage: TPU-binnenbanden zijn bij de montage gevoeliger dan gewone butyl binnenbanden. Wie ruw met bandenlichters te werk gaat, riskeert fijne scheurtjes – en daarmee lekkages op een later moment.

► Lekreparatie: Anders dan bij butyl is het plakken van TPU onderweg weliswaar mogelijk, maar niet altijd betrouwbaar. Veel gebruikers nemen daarom liever een reservebinnenband mee en repareren de beschadigde band later thuis op hun gemak.

► Rijgevoel: Sommige fietsers melden een wat „harder“ rijgevoel. TPU-binnenbanden dempen minder dan latex en voelen stijver aan dan butyl. Merkbaar? Misschien. Psychologisch? Absoluut.

► Prijs: TPU is geen koopje. Waar een butyl binnenband tussen 6 en 10 euro kost, kosten TPU-modellen vaak 20 tot 40 euro. Voor koopjesjagers dus minder interessant.

De Tubolito GmbH werd in 2016 opgericht door de twee Weners Ákos Kertész en Christian Lembacher. Met hun expertise in werktuigbouwkunde en materiaalwetenschappen ontwikkelden ze innovatieve fietsbinnenbanden van thermoplastisch polyurethaan (TPU), die overtuigen door hun lage gewicht en hoge robuustheid.

Als klassieke start-up van jonge ondernemers begon het bedrijf in een klein kantoor in het derde district van Wenen met de ontwikkeling van de eerste prototypes, die aanvankelijk door henzelf werden getest. Stap voor stap werden de binnenbanden bij geselecteerde Weense fietsspeciaalzaken gepresenteerd en uitgedeeld aan kilometervreters van verschillende wielerclubs. Er werd getest, gesloopt, geanalyseerd en verbeterd. Geleidelijk kregen steeds meer winkels er oog voor en reden steeds meer consumenten met de opvallende oranje binnenbanden rond.

Sinds het najaar van 2020 is het hoofdkantoor van het bedrijf gevestigd aan de Pottendorfer Straße in het 12e district van Wenen. Hier zijn onderzoek, ontwikkeling, marketing en bedrijfsleiding ondergebracht. Momenteel heeft Tubolito 16 medewerkers.

De TPU-binnenbanden worden geproduceerd in het Hongaarse Sopron, vlak bij de Oostenrijkse grens. Deze locatie maakt efficiënte productie en logistiek binnen Europa mogelijk.

Bikeboard: Hoe is het jullie gelukt om toegang te krijgen tot de fietsspeciaalzaken in binnen- en buitenland en tot de grote webshops? Was dat een harde strijd – of zat de markt op jullie te wachten?

Tubolito: Het was bijna een gelukkig toeval: tijdens een van onze roadtrips kwamen we in contact met het team van Mountainbiker.at, dat onze binnenbanden bij mountainbikemarathons gebruikte – en ze goed bevond. De beslissende aanzet kwam uiteindelijk van Martin Rösner, die zei: „Dat zou iets voor Pancho zijn.“ (Noot van de redactie: Daarmee wordt Johann Pöllmann bedoeld, bijgenaamd „Pancho“, directeur van Bike+Sports GmbH – een ervaren groothandelaar en wielspecialist.)

Pancho verkocht destijds al TPU-binnenbanden van een andere fabrikant, maar was niet volledig tevreden over de betrouwbaarheid ervan. Hij reageerde dan ook aanvankelijk terughoudend – totdat zijn teamrijders onze producten zelf in Bad Goisern testten. Het resultaat: Tubolito werd in het assortiment opgenomen en het balletje ging rollen. Sinds 2016 is Bike+Sports onze exclusieve partner voor de Oostenrijkse fietsspeciaalzaken.

Kort daarna volgde een distributiepartner voor Duitsland en ook grote webshops als Bike24, Bike-Components en R2-Bike stapten snel in. Met ons eerste optreden op Eurobike in 2017 kwam de ontwikkeling definitief in een stroomversnelling – tegenwoordig zijn Tubolito-binnenbanden wereldwijd verkrijgbaar.

Bikeboard: Jullie bieden voor defecte X-Tubo-binnenbanden binnen één jaar gratis vervanging aan. Hoelang willen jullie deze service nog in stand houden – zeker als de verkoopcijfers verder stijgen?

Tubolito: Het aantal retouren van de X-Tubo-modellen – onze bijzonder robuuste varianten voor E-MTB's, gravel- en trekkingfietsen – is verheugend laag. Met andere woorden: de producten maken waar wat ze beloven. Daarom zien we momenteel geen reden om de vervangingsservice stop te zetten.

Hoewel de administratieve inspanning niet moet worden onderschat, verloopt een groot deel van het proces inmiddels geautomatiseerd en uitsluitend via voorafgaande productregistratie. Daardoor blijft de benodigde inspanning beheersbaar – ongeacht hoeveel binnenbanden er worden verkocht.

Bikeboard: Bezorgen de vele nieuwe TPU-merken en fabrikanten uit Europa en Azië jullie hoofdbrekens?

Tubolito: Nee – dat hoort bij het spel. Natuurlijk zou je soms graag een patent hebben dat je blijvend beschermt. Maar zo werkt de markt niet, zeker niet in een sterk groeiend segment als het onze.

We wisten vanaf het begin dat vroeg of laat meer aanbieders de markt zouden betreden. En eerlijk gezegd: dat steeds meer fabrikanten nu voor TPU kiezen, bevestigt dat we de juiste weg zijn ingeslagen. We hebben een markt gecreëerd die in deze vorm voorheen niet bestond – nu is het aan ons om onze voorsprong verder uit te bouwen. En we zijn ervan overtuigd: we staan nog maar helemaal aan het begin.

Wat ons van de concurrentie onderscheidt, is niet alleen onze ervaring, maar ook de breedte van ons portfolio: met S-Tubo, Tubo en X-Tubo bestrijken we de meest uiteenlopende toepassingen – van racefiets en gravel tot e-MTB. Met het geïntegreerde PSENS-systeem bieden we bovendien een innovatieve feature die alleen bij ons verkrijgbaar is.

Daar komen sterke testimonials bij – bijvoorbeeld in de BMX-racewereld, het Hrinkow-team en internationale UCI-renners die op onze binnenbanden vertrouwen. Een echt uniek kenmerk is ook ons omruilprogramma van 1 jaar voor X-Tubo-modellen, inclusief een systematische analyse van de ingestuurde binnenbanden – daarbij gaat het niet alleen om service, maar ook om voortdurende productontwikkeling.

En tot slot zijn we ook op OEM-niveau al lang gevestigd – met partners als Brompton, Bianchi en Canyon. Helaas ontbreekt KTM nog – uitgerekend Oostenrijk en oranje! Maar goed: sommige dingen hebben nu eenmaal wat meer tijd nodig. Voor ons blijft het in ieder geval een zaak die ons na aan het hart ligt.

Bikeboard: Blijft jullie focus op de fiets liggen – of denken jullie er al over na om TPU ook op andere gebieden toe te passen?

Tubolito: De fietssector blijft heel duidelijk onze belangrijkste focus – zowel voor ontwikkeling als verkoop. Toch lopen er inmiddels ook de eerste projecten daarbuiten: voor een grote motorcrossfabrikant produceren we rode TPU-binnenbanden als OEM-oplossing, en ook aftermarketproducten voor deze sector staan op de planning.

Daarnaast werken we aan verdere innovaties – onder meer rond ons PSENS-systeem. Daar zien we potentieel voor nieuwe toepassingen, maar de fiets blijft onze kernmarkt.

Bikeboard-gebruiker punkti vraagt: Hoe belangrijk is recycling voor jullie – los van de marketingclaims? En hoe hoog is het daadwerkelijke aandeel recyclaat in jullie binnenbanden?

Tubolito: Recycling gaat ons echt aan het hart – niet alleen als verkoopargument, maar als onderdeel van langdurige productverantwoordelijkheid. We werken hier op twee niveaus aan: ten eerste via ons retoursysteem bij de vakhandel. Daarbij nemen we niet alleen onze eigen binnenbanden terug, maar ook die van andere fabrikanten, zolang ze van TPU zijn gemaakt.

Daarnaast recyclen we consequent het afval uit onze eigen productie (post-industrial waste). Dit wordt door een partnerbedrijf verwerkt tot nieuw TPU-granulaat, dat vervolgens – na het kleuren – vooral in andere sectoren wordt gebruikt, bijvoorbeeld voor de productie van schoenzolen.

Momenteel wordt dit gerecyclede materiaal nog niet opnieuw gebruikt voor de productie van onze binnenbanden – het aandeel recyclaat bedraagt op dit moment dus nul procent. Kleinere hoeveelheden van het granulaat worden verder gebruikt op onze onderzoeksafdeling, met als doel in de toekomst nieuwe binnenbanden van gerecycled materiaal te kunnen produceren. Dat is een langetermijndoel waaraan we actief werken.

Kort gezegd: we zijn nog niet waar we willen zijn – maar we doen meer dan er alleen over praten.

Bikeboard-gebruiker punkti vraagt: Aangezien jullie in de EU produceren – hoe gaan jullie om met een mogelijk PFAS-verbod?

Tubolito: Voor ons vormt PFAS momenteel geen probleem. Onze TPU-binnenbanden bevatten geen PFAS en we gebruiken dergelijke stoffen ook niet bij de productie. Het onderwerp raakt ons dus niet, noch bij de productie, noch in het product zelf.

Bikeboard-gebruiker bbkp schrijft: Ik ben niet zo blij met de vastgelijmde ventielkernen. Met een pneumatisch afdichtmiddel – vergelijkbaar met schroefdraadborgmiddel – werkte het bij mij perfect en kon de kern toch worden vervangen.

Tubolito: We begrijpen de wens om ventielkernen te kunnen vervangen – en hebben tijdens de ontwikkelingsfase inderdaad allerlei lijmsoorten getest. Daarbij moesten we echter ook rekening houden met wereldwijde eisen: onze binnenbanden worden gebruikt in regio's met extreem hoge luchtvochtigheid, grote hitte, strenge kou en soms een aanzienlijk hogere luchtdruk dan in Midden-Europa.

Uiteindelijk bleek een zeer sterke lijm de beste oplossing – niet alleen met het oog op absolute luchtdichtheid, maar ook vanwege de betrouwbare uitharding met een zo kort mogelijke wachttijd. Voor maximale functionaliteit en wereldwijde betrouwbaarheid hebben we daarom bewust voor deze variant gekozen – ook al betekent dit dat het ventiel achteraf niet meer kan worden vervangen.

Bikeboard-gebruiker lizard vraagt: Hoelang kan ik een Tubolito gebruiken? Ik heb hem al meer dan twee jaar in mijn racefiets/gravelbike – ik wil niet dat hij tijdens een afdaling door veroudering implodeert.

Tubolito: Geen zorgen – onze binnenbanden hebben geen „houdbaarheidsdatum“ in de klassieke zin. TPU is een uiterst verouderingsbestendig materiaal en vertoont – in tegenstelling tot butyl of latex – na verloop van tijd niet de kenmerkende verbrossing.

Zolang de binnenband niet beschadigd is en luchtdicht blijft, is er technisch gezien niets op verder gebruik tegen – ook niet gedurende meerdere jaren. Regelmatige visuele controle en controle van de bandenspanning kunnen natuurlijk nooit kwaad.

Bikeboard-gebruiker hermes vraagt: Waarom eigenlijk groene ventielen? Die passen toch echt bij geen enkele fiets. Rood of blauw zou toch beter verkopen.

Tubolito: De groene ventielen met flip-flop-effect waren bedoeld als limited edition – een klein kleuraccent voor iedereen die het graag wat persoonlijker heeft. En verrassend genoeg: ze vielen daadwerkelijk goed in de smaak. Natuurlijk passen ze niet bij elke fiets – maar precies daarvoor hebben we onze zwarte ventielen, die overal bij passen en voor de meeste racefietsers de eerste keuze zijn.

Of er in de toekomst ook rood, blauw of andere kleuren volgen? Dat sluiten we zeker niet uit. Wie weet – misschien wordt het ventielenschap ooit nog echt kleurrijk.

Bikeboard-gebruiker ventoux vraagt: Aan welke verbeteringen en verdere ontwikkelingen wordt nog gewerkt? Waar ziet Tubolito zelf nog ruimte voor verbetering?

Tubolito: Kort gezegd: er valt op alle vlakken nog wel iets te verbeteren – en daar werken we dan ook continu aan. Ons doel is om alle eigenschappen verder te optimaliseren: nog beter bestand tegen lekrijden, nog luchtdichter, nog lichter – en op termijn ook aantrekkelijker geprijsd.

Vooral op het gebied van materiaalsamenstellingen, productietoleranties en ventieltechnologie vindt achter de schermen veel ontwikkelingswerk plaats. Ook nieuwe features – zoals een verdere ontwikkeling van PSENS – staan op de lijst.

Wij zijn ervan overtuigd: TPU als materiaal heeft nog veel potentieel – en de ontwikkeling is nog lang niet ten einde.

Nog meer antwoorden op veelgestelde vragen en alle productvarianten vind je op tubolito.com.