KTM Macina Gravelator SX 20 in de test

Geen continu vuur uit de onderbuis, geen overkill op boswegen, maar gerichte hulp wanneer het erop aankomt. KTM heeft deze aanpak begrepen en in de praktijk gebracht. Met de Macina Gravelator SX 20 presenteert de fabrikant uit Mattighofen een e-gravelbike dat niet stoer wil doen, maar liever overtuigend presteert. Geen verkapte trekkingfiets, geen gecamoufleerde SUV op noppenbanden, maar een sportfiets voor mensen die ook weleens zonder motor zouden fietsen – maar weten dat het met motor makkelijker is en je verder brengt.

Bosch staat vooral bekend om krachtige, robuuste motoren. Zo is de Performance Line CX (Gen 5) met zijn forse koppel en compromisloze stuwkracht (recent via app op te waarderen naar 100 Nm en 750 watt) niet weg te denken uit het e‑MTB‑segment. Daartegenover lijkt de Performance Line SX op de atletische, terughoudende broer: lichter, met minder maximaal vermogen, maar wel merkbaar meer dynamiek en fijnere doseerbaarheid.

De technische opbouw van de SX is vergelijkbaar met die van de CX, maar de behuizing is van magnesium gemaakt en er is afgezien van een derde overbrengingsverhouding om omvang en gewicht verder te verlagen. Naast het verkleinen van de buitenbreedte van de motorbehuizing is ook de Q‑factor van 178 mm naar 160 mm verlaagd, wat een natuurlijker rijgevoel geeft. Als gevolg van de gewijzigde primaire overbrenging ligt het efficiëntiegebied echter in een hoger frequentiebereik, wat betekent dat de rijder duidelijk sneller moet trappen om het volledige vermogen van de motor te benutten.

Desondanks zijn 55 Nm koppel en tot 600 W piekvermogen een duidelijke boodschap in het Light-E-Segment. Zeker als je bedenkt dat er vanaf de herfst per software-update zelfs 60 Nm mogelijk zouden moeten zijn. Dat zorgt niet alleen voor een merkbaar krachtigere acceleratie, maar verhoogt ook de eigen bijdrage van de berijder tot het viervoudige.

Heel slim: het volledige motorvermogen wordt niet star afgegeven, maar dynamisch vrijgegeven – afhankelijk van de gekozen rijmodus en van hoe hard de berijder zich inspant. Terwijl de Eco-modus is gericht op maximale efficiëntie en actieradius, levert Tour+ een automatisch gedoseerde ondersteuning afhankelijk van de pedaalkracht. In de sportiefste modus Sprint hangt de ondersteuning direct af van de trapfrequentie en is hij bijzonder geschikt voor snelle aansnellingen en intensief gravelen met een hoge cadans.

Voor individuele aanpassing en maximaal comfort is op de Gravelator ook het volledige systeem van Bosch Smart System, eBike Flow App, Mini Remote, System Controller en optionele Range Extender beschikbaar.

De Bosch SX speelt zijn troeven alleen uit als je meespeelt. Het systeem is duidelijk afgestemd op cadans en eigen inspanning. Wie denkt met een zware versnelling bij 50 omwentelingen per minuut een berg op te vliegen, zal teleurgesteld zijn. Wie daarentegen de juiste versnelling kiest en vanaf ongeveer 75 rpm trapt, wordt beloond met verrassend krachtige, maar harmonieuze ondersteuning.

In vlak terrein blijft het systeem onopvallend, werkt stil en regelt soepel af. De 25-km/u-grens wordt niet tot een remblok – de overgang naar analoog fietsen is zacht en bijna onmerkbaar. Bij technische beklimmingen of korte duwpassages op een grindhelling blijkt hoe nuttig de progressieve eMTB-modus (Tour+) ook op een gravelbike kan zijn: de motor duwt mee, maar nooit te fel. Trapsnelheid en koppel worden voortdurend geanalyseerd en het systeem beloont actief rijden met maximale ondersteuning.

In het algemeen werkt de aandrijving zeer stil. In het terrein wordt hij bijna helemaal niet als hinderlijk ervaren, op de weg zeker niet. Zelfs bij hoge cadans wordt het bedrijfsgeruis overstemd door de rijwind en het geruis van de banden. Alleen in de ontkoppelde toestand is een soort gesuis of gejammer te horen, dat kan variëren afhankelijk van het framemateriaal, -vorm en -grootte.

De Gravelator SX 20 verenigt twee eigenschappen die elkaar vaak uitsluiten: stabiele looprust bij hoge snelheid en een aangenaam directe wendbaarheid in het terrein. De fiets laat zich precies door bochten manoeuvreren, blijft bij snelle afdalingen souverein op lijn en blijkt ook bij het uit het zadel rijden altijd goed te controleren. Zelfs op losse ondergrond of in krappe bochtencombinaties geeft hij een veilig rijgevoel, wat niet in de laatste plaats te danken is aan de geslaagde gewichtsverdeling.

Het laag gepositioneerde, sportieve cockpit bevordert een actieve rijstijl. Wie het stuur in het onderste deel vastpakt, leidt het voorwiel precies over het pad, terwijl een ontspannen rijstijl met het bovenste stuurbereik ook comfortabel mogelijk is. Voor langere afstanden zou je kunnen overwegen een comfortabelere zadelpen te monteren. De gemonteerde aluminiumzadelpen vervult weliswaar betrouwbaar zijn functie, maar biedt nauwelijks voelbare flexeigenschappen; een achteraf te monteren carbonzadelpen zou hier nog wat extra comfort kunnen toevoegen.

Ook de Schwalbe G-One Bite in 40 millimeter breedte biedt een geslaagde mix van tractie, rolgedrag en veelzijdigheid. Wie op bijzonder ruw terrein rijdt of gewoon meer demping prefereert, kan probleemloos overschakelen op tubeless en op 45 millimeter brede banden. Het frame biedt daarvoor voldoende ruimte. In de test bleek de seriematige setup in het geheel genomen uitgebalanceerd en belastbaar te zijn - alleen op zeer grove ondergrond stuit de smalle bandbreedte op haar comfortgrenzen.

De KTM Macina Gravelator SX 20 brengt samen wat bij elkaar hoort: een sportieve, aandrijffreudige Bosch-motor die licht genoeg is voor ambitieuze gravelrijders, maar krachtig genoeg voor echte avonturen, daarnaast een doordacht geïntegreerd, esthetisch elegant aluminium frameconcept met uitstekende uitrusting, slimme connectiviteit en volledige touring-opties voor een aantrekkelijke prijs.

De Bosch SX is niet de lichtste, niet de luidste, niet de meest onzichtbare, maar waarschijnlijk het meest evenwichtige aandrijfsysteem in zijn klasse - en KTM haalt eruit wat technisch en visueel mogelijk is. Wie bij het gravelen niet zonder elektrische rugwind wil, vindt hier het gouden midden.

KTM biedt de Macina Gravelator momenteel in drie uitvoeringen aan – en die zijn tamelijk doordacht gelaagd: Het hier geteste SX 20 vormt voor €3.999 het optisch en technisch overtuigende instapmodel. Daarboven staat de SX 10 met iets verfijndere componenten voor €4.299, terwijl het topmodel SX Prime met carbonframe, high-end uitrusting en €5.999 de top vormt.

Alle drie de varianten hebben dezelfde aandrijving gemeen: Bosch Performance Line SX, CompactTube 400-accu, Smart System inclusief Mini Remote en System Controller. Verder zijn er talrijke bevestigingspunten voor bidonhouders, tassen, Ortlieb-bagageoplossingen of originele KTM-dragers. Verschillen zitten in componenten zoals de versnelling, wielen, cockpit en frame­materiaal.